Thần Học

ANTIQUA ET NOVA – Ghi chú về mối liên hệ giữa trí tuệ nhân tạo và trí tuệ con người
Chuyên Đề, Chuyên đề xã hội, Giáo Hội, Giáo Hội Hoàn Vũ, Giới Trẻ, Sứ Vụ, Suy Tư, Thần Học, Triết Học, Xã Hội

ANTIQUA ET NOVA – Ghi chú về mối liên hệ giữa trí tuệ nhân tạo và trí tuệ con người

BỘ GIÁO LÝ ĐỨC TIN BỘ VĂN HÓA VÀ GIÁO DỤC ANTIQUA ET NOVA Ghi chú về mối liên hệ giữa trí tuệ nhân tạo và trí tuệ con người Chuyển ngữ Lm. André Tuấn, AA   I. Giới thiệu Với một sự khôn ngoan vừa cổ xưa vừa mới mẻ (x. Mt 13,52), chúng ta được mời gọi xem xét những thách đố và cơ hội hôm nay do tri thức khoa học và công nghệ đặt ra, đặc biệt là sự phát triển gần đây của trí tuệ nhân tạo (AI). Truyền thống Kitô giáo coi ân ban trí tuệ là một khía cạnh thiết yếu của việc con người được tạo dựng « theo hình ảnh Thiên Chúa » (St 1,27). Từ cái nhìn toàn diện về con người và việc đánh giá cao lời kêu gọi « canh tác » và « gìn giữ » trái đất (x. St 2,15), Hội Thánh nhấn mạnh rằng ân ban này phải được thể hiện qua việc sử dụng có trách nhiệm lý trí và khả năng kỹ thuật để phục vụ th...
Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 4)
Chuyên Đề, Giáo Hội, Giáo Hội Hoàn Vũ, Thần Học, Thư Viện

Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 4)

Chương 4: Các Cuộc Tranh Luận Thần Học và Thuật Ngữ 1. Học Thuyết Ariô và Phản ứng của Các Nghị Phụ Công Đồng Nicêa Cuộc tranh luận bùng nổ đầu thế kỷ IV xoay quanh giáo huấn của Ariô (Giáo sĩ tại Alexandria, †336), người chủ trương rằng Ngôi Lời (Logos, tức Chúa Con) không đồng vĩnh cửu với Chúa Cha và không cùng bản thể với Ngài. Ariô lý luận: nếu Chúa Con thực sự là Con, thì phải được sinh ra sau Chúa Cha, nên đã “có một thời điểm khi Ngài chưa hiện hữu” (ἦν ποτέ ὅτε οὐκ ἦν). Theo Ariô, Ngôi Lời là thụ tạo đầu tiên Thiên Chúa dựng nên từ hư vô (ex nihilo, “ἐξ οὐκ ὄντων”), nhờ đó muôn vật khác được tạo dựng; vì là thụ tạo, Ngài không đồng vĩnh cửu, không đồng đẳng và có thể thay đổi hoặc phạm tội bởi bản tính thụ tạo của mình. Nói cách khác, Ariô phủ nhận thần tính đồng bản thể của Đức...
Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 3)
Chuyên Đề, Giáo Hội, Giáo Hội Hoàn Vũ, Thần Học, Thư Viện

Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 3)

Chương 3: Triệu tập và Tổ chức Công đồng Nicêa (325) Công đồng Chung Nicêa I (năm 325) là công đồng đại kết đầu tiên của Kitô giáo, được Constantinô Đại đế triệu tập nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng giáo lý do tà thuyết Ariô gây ra. Công đồng nhóm họp tại thành Nicêa (Nicaea, nay thuộc Thổ Nhĩ Kỳ) với sự tham dự của hàng trăm nghị phụ, chủ yếu từ Đông phương, cùng một số đại biểu Tây phương. 1. Lý do chọn Nicêa làm địa điểm công đồng Việc Constantinô chọn Nicêa làm nơi nhóm họp không phải ngẫu nhiên, mà vì những thuận lợi chiến lược và hậu cần. Trước hết, Nicêa nằm gần Nicomedia – nơi đặt kinh đô và hoàng cung lúc bấy giờ – nên Hoàng đế có thể dễ dàng thân hành đến dự. Về địa lý, thành phố Nicêa thuộc vùng Bithynia (Tiểu Á) ở ngã tư Á-Âu, thuận tiện cho các giám mục Đông phương l...
Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 2)
Chuyên Đề, Giáo Hội, Thần Học, Thư Viện

Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 2)

Chương 2: Lạc thuyết Ariô – nguồn gốc của một khủng hoảng thần học lớn của Giáo hội thời sơ khai 1. Dẫn nhập: Bối cảnh lịch sử và thần học tổng quát Cuộc tranh luận quanh linh mục Ariô (Arius, khoảng 256–336) bùng nổ đầu thế kỷ IV, không lâu sau khi Kitô giáo thoát khỏi các cuộc bách hại của Đế quốc Rôma. Đây là cuộc khủng hoảng thần học sâu sắc nhất mà Giáo hội sơ khai từng đối mặt, liên quan trực tiếp đến câu hỏi trung tâm: Đức Kitô là Thiên Chúa hay thụ tạo? Làm thế nào để hiểu chỉ có một Thiên Chúa duy nhất, và Đức Giêsu Kitô là Thiên Chúa? Hai điều này đều là nền tảng của giáo lý Kitô giáo, nhưng việc dung hòa chúng không hề hiển nhiên. Ngay từ cuối thế kỷ II và III, các nhà thần học đã trăn trở về vị trí của Đức Kitô trong mầu nhiệm Thiên Chúa duy nhất, dẫn tới nhiều lối giải thíc...
Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 1)
Chuyên Đề, Thần Học, Thư Viện

Khái Quát Công Đồng Chung Nicea 325 và Các Tín Biểu (Chương 1)

Phần I: Thế giới trước Nicêa – Bối cảnh và Tiền đề Chương 1: Đế quốc Rôma và Kitô giáo vào đầu thế kỷ IV Giới thiệu: Bước vào thế kỷ IV, mối quan hệ giữa Đế quốc Rôma và cộng đồng Kitô hữu đã đạt tới một bước ngoặt lịch sử. Sau gần ba thế kỷ khi Kitô giáo phát triển trong bối cảnh thường xuyên bị đàn áp, đầu thế kỷ IV chứng kiến những biến chuyển nhanh chóng từ bách hại khốc liệt sang khoan dung và ủng hộ. Từ “Đại nạn bách hại” dưới thời Diocletianus (Hoàng đế Điôclêtianô) đến các chỉ dụ khoan dung đầu tiên (Edictum Tolerationis) do Galerius ban hành năm 311, và tiếp đó là Chỉ dụ Milano (Edictum Mediolanense, 313) của Constantinô Đại đế (Constantinô Cả) – tất cả đã mở đường cho Kitô giáo từ một giáo phái bị cấm đoán trở thành một tôn giáo hợp pháp và được đế quyền bảo trợ. Đồng thời, ch...
Bài giảng Thánh lễ Trước Bầu Chọn Giáo Hoàng – PRO ELIGENDO ROMANO PONTIFICE
Chuyên Đề, Giáo Hội, Giáo Hội Hoàn Vũ, Thần Học

Bài giảng Thánh lễ Trước Bầu Chọn Giáo Hoàng – PRO ELIGENDO ROMANO PONTIFICE

THÁNH LỄ TRƯỚC KHI BẦU CHỌN GIÁO HOÀNG "PRO ELIGENDO ROMANO PONTIFICE" Bài giảng của Đức Hồng Y Giovanni Battista Re, Niên trưởng Hồng y Đoàn Đền thờ Thánh Phêrô, Thứ Tư, ngày 7 tháng 5 năm 2025 Trong sách Công vụ Tông đồ, chúng ta đọc thấy rằng, sau khi Chúa Giêsu lên trời và trong khi chờ đợi Lễ Ngũ Tuần, tất cả mọi người đều kiên trì và đồng tâm cầu nguyện cùng với Đức Maria, Mẹ của Chúa Giêsu (x. Cv 1,14). Đó chính là điều mà chúng ta cũng đang thực hiện, chỉ còn vài giờ nữa là bắt đầu Mật nghị Hồng y, dưới ánh nhìn của Đức Trinh Nữ Maria được đặt bên cạnh bàn thờ trong Vương cung Thánh đường này, nơi được xây dựng trên mộ của Thánh Tông đồ Phêrô. Chúng ta cảm nhận được toàn thể Dân Chúa hiệp nhất với chúng ta trong đức tin, tình yêu dành cho Đức Giáo hoàng và sự ch...
Tuần Thánh: Chuyến Hành Hương Nội Tâm (Bài số 1)
Suy Tư, Thần Học

Tuần Thánh: Chuyến Hành Hương Nội Tâm (Bài số 1)

"La Semaine Sainte est un pèlerinage intérieur, un temps pour suivre le Christ dans sa Passion, sa mort et sa Résurrection." Tạm dịch: Tuần Thánh là một chuyến hành hương nội tâm, thời gian để theo Chúa Kitô trong cuộc Thương Khó, Tử Nạn và Phục Sinh của Người” Tuần Thánh không phải là một kỷ niệm thuần túy về lịch sử Cứu Độ, mà là một hành trình thiêng liêng đi sâu vào mầu nhiệm của Đức Kitô chịu thương khó, chịu chết và sống lại. Đó là một chuyến hành hương nội tâm, một hành trình thiêng liêng biến đổi tâm hồn, đưa người tín hữu đến với mầu nhiệm Cứu chuộc của Thiên Chúa. Thánh Gioan Phaolô II đã viết: “Mùa Chay, và đặc biệt là Tuần Thánh, là thời gian khai tâm vào mầu nhiệm Vượt Qua, được sống không chỉ như một ký ức, mà như một thực tại hiện tại.” - (Sứ điệp Mùa Chay năm 1999). Tr...
Chay Tịnh Trong Kinh Thánh: Lịch Sử, Ý Nghĩa Và Sự Hoàn Thiện Trong Đức Kitô
Suy Tư, Thần Học

Chay Tịnh Trong Kinh Thánh: Lịch Sử, Ý Nghĩa Và Sự Hoàn Thiện Trong Đức Kitô

Thuật ngữ chay tịnh (jeûne), theo nghĩa hẹp, chỉ sự kiêng hoàn toàn thực phẩm trong một khoảng thời gian nhất định. Nó cũng có thể có nghĩa là “ăn một bữa duy nhất trong ngày” (monophagie), vào một thời điểm nhất định, có thể muộn hơn so với giờ ăn thông thường. Kiêng ăn (abstinence), còn được gọi là “xérophagie” (chế độ ăn khô), có nghĩa là tránh các loại thực phẩm bổ dưỡng hoặc thơm ngon hơn. Theo nghĩa nghiêm ngặt, xérophagie chỉ bao gồm bánh mì, muối và nước, nhưng trên thực tế, nó thường cho phép rau củ và trái cây. Trong Giáo hội Latinh, việc kiêng ăn dần dần chỉ còn áp dụng với thịt. Trong truyền thống Đông phương và các tác phẩm thiêng liêng, thuật ngữ chay tịnh không nhất thiết phải mang nghĩa giáo luật, mà có thể chỉ tất cả các hình thức hạn chế ăn uống vì mục đích khổ...